|
Het Centrale Testamenten Register (CTR) registreert de door de
notarissen van een land gepasseerde testamenten. Wat zijn nu de
zaken die men in ogenschouw moet nemen als men in het buitenland
woont? Welke problemen kunnen zich voordoen? Moet een in Nederland
opgemaakt testament ook in Spanje geregistreerd worden?
Registratie
In Nederland wordt het CTR door het notariaat beheerd; in Spanje is
het een zelfstandig register, waarvan men vermoedt dat dit op den
duur ook door het notariaat beheerd zal worden. Normaal gesproken
wordt niet de inhoud van een testament geregistreerd, maar enkel de
persoonlijke gegevens. De inhoud van het testament blijft enkel
bekend op het notariskantoor waar het testament is opgesteld. Ook
kan men in de registers van het CTR van Spanje en Nederland een in
een ander land opgemaakt testament registreren. De procedure is in
de regel: het opsturen van een officieel afschrift van het testament
voorzien van een beëdigde vertaling. In de praktijk blijken er zich
met name in Spanje nogal wat problemen voor te doen bij deze
registratie. Ook is registratie op deze manier nogal kostbaar, zeker
als men weer een nieuw testament tekent.
Noodzakelijk?
Is het noodzakelijk is om een testament in beide landen te
registreren? Hier moeten we ons eerst afvragen of het mogelijk is
dat een testament in het andere land niet boven water zou kunnen
komen. Dit is helaas een mogelijkheid. In Spanje zou de notaris bij
het afwikkelen van een nalatenschap van een buitenlander altijd naar
het certificaat van het CTR van het land van de overledene moeten
vragen. Nou is het echter zo dat een groot aantal Europese landen
niet over een dergelijk register beschikt. De Scandinavische landen,
het Verenigd Koninkrijk en zelfs Duitsland kennen geen centraal
testamentenregister. Als de Spaanse notaris dan een certificaat van
het CTR zou eisen, zou de afwikkeling van een nalatenschap vast
kunnen lopen. (overigens kennen Engeland en Duitsland een
certificaat van de rechtbank om dit te voorkomen; deze certificaten
staan echter heel ver van een sluitende garantie voor het vinden van
het laatste testament.) Dus zal de Spaanse notaris meestal geen
certificaat van het CTR in het buitenland aanvragen, waardoor de
mogelijkheid bestaat dat aan de laatste wil van de overledene
voorbij gegaan wordt.
Anderom kan ook gebeuren. Bij het overlijden van een in Spanje
residente Nederlander, zal de Nederlandse notaris vaak ook geen
navraag doen bij het CTR in Spanje. De Nederlandse notaris kent de
weg in Spanje niet en met het aanvragen van het certificaat van het
Nederlandse CTR voldoet hij aan zijn Nederlandse boekje; spijtig,
maar waar. In veel gevallen zullen de erfgenamen de verwijzing naar
Spanje ook bewust vermijden om zo “problemen te voorkomen”. Ook hier
kan zo aan de laatste wil van de overledene voorbij gegaan worden.
In de gevallen dat beide testamenten (nagenoeg) met elkaar
overeenkomen, is het geen ramp. Een probleem wordt het als er grote
verschillen bestaan of er problemen te voorzien zijn. In dat geval
zou het testament in beide landen geregistreerd moeten worden. Stel
dat een Nederlander lang geleden een testament gemaakt had, en zijn
enige zoon tot erfgenaam had benoemd. Later heeft hij in Spanje
testament opgemaakt voor zijn wereldvermogen, zijn zoon onterft en
alles aan een goed doel nagelaten. Na het overlijden van de vader
zou de zoon op basis van het Nederlandse testament alle goederen in
Nederland op zijn naam kunnen zetten. Niemand hoeft immers te weten
van het bestaan van het Spaanse testament.
Het is natuurlijk duidelijk dat in de gevallen waarin geen problemen
te voorzien zijn, onder meer als dezelfde personen in beide
testamenten benoemd zijn, registratie van de testamenten in beide
landen niet nodig is. Alle genoemde personen moeten immers bij het
tekenen van
|
 |
